اگر با جستجوی عبارتهایی مثل دستگاه لیزر 2022، دستگاه لیزر الکساندر رایت 2022 یا جدیدترین دستگاه لیزر موهای زائد 2022 وارد این صفحه شدهاید، یک نکته مهم را باید از همان ابتدا روشن کنیم: «الکساندرایت» نام یک تکنولوژی و طول موج لیزر است، نه نام مدلی که فقط به سال ۲۰۲۲ تعلق داشته باشد.
لیزر الکساندرایت با طول موج 755 نانومتر یکی از فناوریهای شناخته شده برای کاهش طولانی مدت موهای زائد است و همچنان در پلتفرمهای مدرن لیزر استفاده میشود. در دستگاههای پیشرفتهتر، این طول موج میتواند در کنار Nd با طول موج 1064 نانومتر قرار بگیرد تا پزشک یا اپراتور امکان انتخاب مناسبتری برای تیپهای مختلف پوستی داشته باشد.
در زبان فارسی گاهی عبارتهای «لیزر الکساندر»، «دستگاه الکس» یا حتی «الکساندر رایت» نیز برای این فناوری جستجو میشوند، اما اصطلاح علمی و صحیح آن Alexandrite یا الکساندرایت است.
در این مطلب به جای محدود کردن بررسی به مدلهای سال ۲۰۲۲، توضیح میدهیم دستگاه لیزر الکساندرایت چگونه کار میکند، طول موج 755 نانومتر برای چه پوست و مویی مناسبتر است، چه تفاوتی با Nd دارد و پلتفرمهای جدیدی مانند GentleMax Pro Plus چگونه از این فناوری استفاده میکنند.
دستگاه لیزر الکساندرایت چیست؟
لیزر الکساندرایت نوعی لیزر حالت جامد است که از کریستال Alexandrite به عنوان محیط فعال استفاده میکند و طول موج شناخته شده آن 755 نانومتر است.
این طول موج جذب مناسبی توسط ملانین دارد. به همین دلیل میتواند رنگدانه موجود در ساقه و فولیکول مو را هدف قرار دهد و در صورت انتخاب صحیح پارامترها، باعث کاهش رشد مو در جلسات متوالی شود.
بنابراین وقتی درباره «دستگاه لیزر الکساندرایت» صحبت میکنیم، در واقع درباره یک خانواده فناوری صحبت میکنیم و نه یک دستگاه یا برند واحد. شرکتهای مختلف میتوانند دستگاههایی بر پایه طول موج 755 نانومتر تولید کنند و امکاناتی مانند توان، اندازه Spot، مدت پالس، سرعت تکرار و سیستم خنک کننده میان دستگاهها متفاوت باشد.
همین تفاوت توضیح میدهد که صرف عبارت «الکساندرایت» برای قضاوت درباره کیفیت یک دستگاه کافی نیست.
پرتوهای لیزر الکساندرایت چگونه مو را هدف میگیرند؟
در لیزر موهای زائد، ملانین موجود در مو انرژی نور را جذب میکند و بخشی از این انرژی به گرما تبدیل میشود. هدف این است که حرارت کافی به ساختارهای مرتبط با فولیکول برسد، بدون اینکه پوست اطراف آسیب غیرضروری ببیند.
طول موج 755 نانومتر الکساندرایت جذب نسبتا بالایی توسط ملانین دارد و به همین دلیل در افرادی که موهای تیره و پوست روشنتر دارند میتواند انتخاب موثری باشد.
سرعت درمان فقط به طول موج وابسته نیست. Spot Size، نرخ تکرار پالس، مدت پالس، انرژی و سیستم خنک کننده نیز تعیین میکنند یک دستگاه با چه سرعت و ایمنی بتواند قسمتهای بزرگ بدن را درمان کند.
در نسلهای جدید دستگاهها، استفاده از سیستم خنک کننده مناسب بخش مهمی از محافظت از اپیدرم و کنترل احساس گرما هنگام شات محسوب میشود.
لیزر الکساندرایت برای چه رنگ پوست و مویی مناسبتر است؟
یکی از مهمترین عوامل در انتخاب طول موج لیزر، تفاوت بین رنگ پوست و رنگ مو است.
الکساندرایت 755 نانومتر به دلیل جذب مناسب توسط ملانین، معمولا برای پوستهای روشنتر همراه با موهای تیره عملکرد بسیار خوبی دارد.
در پوستهای تیرهتر، ملانین بیشتری در خود اپیدرم وجود دارد. در چنین شرایطی بخشی از انرژی میتواند به جای مو توسط پوست جذب شود و در صورت انتخاب نادرست پارامترها، احتمال عوارضی مانند سوختگی یا تغییر رنگ افزایش پیدا کند.
این مسئله به معنی ممنوع بودن مطلق الکساندرایت برای تمام پوستهای سبزه یا تیره نیست. شرایط پوست، دستگاه، مدت پالس، انرژی و تجربه درمانگر اهمیت دارند.
با این حال، در تیپهای پوستی تیرهتر معمولا طول موج 1064 نانومتر Nd حاشیه ایمنی بیشتری برای اپیدرم دارد، زیرا جذب آن توسط ملانین سطح پوست کمتر است.
الکساندرایت 755 بهتر است یا Nd 1064؟
هیچ کدام از این دو طول موج برای همه افراد «بهتر» نیستند.
الکساندرایت 755 نانومتر جذب بیشتری توسط ملانین دارد و معمولا در پوستهای روشنتر و موهای تیره عملکرد بسیار خوبی ارائه میدهد.
Nd با طول موج 1064 نانومتر نفوذ عمقیتر و جذب کمتری توسط ملانین اپیدرم دارد و به همین دلیل در تیپهای پوستی تیرهتر معمولا گزینه ایمنتری محسوب میشود.
وجود هر دو طول موج در یک پلتفرم مدرن این امکان را فراهم میکند که انتخاب درمان فقط بر اساس نام دستگاه انجام نشود و طول موج متناسبتر با پوست و مو انتخاب شود.
دستگاه لیزر الکساندرایت 755 نانومتر چگونه عمل میکند؟
اساس عملکرد الکساندرایت برای حذف موهای زائد بر فوتوترمولیز انتخابی استوار است. در این فرآیند، طول موجی انتخاب میشود که هدف رنگدانهای مورد نظر بتواند آن را جذب کند.
در حذف موهای زائد، ملانین موجود در مو بخش مهمی از انرژی 755 نانومتر را جذب میکند. انرژی جذب شده به گرما تبدیل میشود و این حرارت ساختارهای مرتبط با فولیکول را تحت تاثیر قرار میدهد.
هدف درمان، سوزاندن سطح پوست نیست. برای رسیدن به نتیجه مناسب باید بین انرژی موثر برای فولیکول و محافظت از پوست اطراف تعادل برقرار شود.
به همین دلیل، Fluence یا میزان انرژی، مدت پالس، اندازه Spot، سیستم خنک کننده، رنگ پوست و ضخامت مو همگی در تنظیم دستگاه اهمیت دارند.
همچنین همه موها در یک زمان در مرحله یکسانی از چرخه رشد قرار ندارند. همین موضوع یکی از دلایل اصلی نیاز به جلسات متعدد لیزر است.
بیشتر بخوانید: جنتلمکس پرو پلاس نسل جدید دستگاه لیزر کندلا
آیا Q-Switched Alexandrite همان لیزر الکساندرایت موهای زائد است؟
خیر. یکسان بودن طول موج لزوما به معنی یکسان بودن کاربرد نیست.
برای حذف موهای زائد معمولا از الکساندرایت Long Pulsed یا پالس بلند استفاده میشود تا انرژی حرارتی به شکل مناسبتری در ساختار فولیکول توزیع شود.
در مقابل، Q-Switched Alexandrite پالسهای بسیار کوتاهتری ایجاد میکند و بیشتر در برخی کاربردهای رنگدانهای و پاک کردن بعضی رنگهای تاتو مطرح است.
بنابراین هنگام مقایسه دستگاهها باید علاوه بر عبارت «755 نانومتر»، نوع پالس و کاربرد دستگاه را نیز بررسی کرد.
تعداد جلسات موردنیاز لیزر الکساندرایت چقدر است؟
برای همه افراد نمیتوان تعداد جلسات ثابتی تعیین کرد. تعداد جلسات به ناحیه بدن، ضخامت و رنگ مو، تیپ پوستی، عوامل هورمونی، دستگاه و پاسخ هر فرد بستگی دارد.
دلیل نیاز به چندین جلسه این است که لیزر روی موهایی که در مرحله مناسب چرخه رشد قرار دارند موثرتر است و تمام فولیکولها به صورت همزمان وارد این مرحله نمیشوند.
به همین دلیل، کیفیت نتیجه را نباید فقط با تعداد جلسات سنجید. کاهش تدریجی تراکم، ضخامت و سرعت رشد مو در طول دوره درمان معیارهای مهمتری هستند.
فاصله جلسات نیز برای تمام قسمتهای بدن یکسان نیست و باید با چرخه رشد مو در همان ناحیه هماهنگ شود.
کاربردهای لیزر الکساندرایت چیست؟
شناخته شدهترین کاربرد الکساندرایت 755 نانومتر در کلینیکهای زیبایی، کاهش طولانی مدت رشد موهای زائد است.
با این حال، بسته به نوع دستگاه، مدت پالس، تنظیمات و تاییدیههای همان پلتفرم، طول موج الکساندرایت میتواند کاربردهای دیگری نیز داشته باشد.
برخی سیستمهای الکساندرایت برای ضایعات رنگدانهای خوشخیم استفاده میشوند و نسخههای Q-Switched این طول موج نیز میتوانند در درمان بعضی رنگهای تاتو کاربرد داشته باشند.
نکته مهم این است که نباید تمام کاربردهای یک دستگاه Alexandrite را به تمام دستگاههای 755 نانومتر تعمیم داد. هر دستگاه باید بر اساس مشخصات فنی و Indicationهای تایید شده خودش بررسی شود.
مزایا و عوارض دستگاه لیزر الکساندر رایت 2022
الکساندرایت 755 نانومتر یکی از فناوریهای موثر برای کاهش موهای زائد است، اما مانند هر لیزر دیگری نتیجه و ایمنی آن به انتخاب صحیح بیمار و تنظیم دستگاه وابسته است.
به همین دلیل بهتر است به جای توصیف دستگاه با عباراتی مانند «کاملا بدون عارضه» یا «بدون کوچکترین آسیب»، مزایا و محدودیتهای آن را واقعبینانه بررسی کنیم.
نقاط قوت اصلی
۱. جذب مناسب توسط ملانین مو: طول موج 755 نانومتر میتواند موهای تیره را به شکل موثری هدف قرار دهد.
۲. عملکرد مناسب در پوستهای روشنتر: در شرایط مناسب پوست و مو، الکساندرایت یکی از گزینههای شناخته شده و موثر برای کاهش موهای زائد است.
۳. قابلیت درمان سریع نواحی بزرگ: در دستگاههایی که Spot Size بزرگ و نرخ تکرار مناسب دارند، قسمتهایی مانند پا یا کمر میتوانند با سرعت بالاتری درمان شوند.
۴. امکان استفاده از سیستمهای خنک کننده پیشرفته: خنک سازی مناسب اپیدرم میتواند تحمل درمان را بهتر کرده و به کاهش ریسک آسیب پوستی کمک کند.
۵. کاهش طولانی مدت مو: هدف لیزر، کاهش پایدار تعداد و ضخامت موهای در حال رشد است، نه تضمین اینکه هر تار مو برای همیشه از بین خواهد رفت.
عوارض جانبی احتمالی
قرمزی، احساس گرما و تورم خفیف اطراف فولیکولها از واکنشهایی هستند که ممکن است پس از لیزر ایجاد شوند و معمولا کوتاه مدتاند.
عوارض مهمتر اما کمتر شایع میتوانند شامل سوختگی، تاول و روشن یا تیره شدن پوست باشند. احتمال این عوارض در پوست برنزه، تنظیم نامناسب انرژی یا انتخاب نادرست طول موج بیشتر میشود.
به همین دلیل استفاده از عبارتهایی مانند «ریسک لک تقریبا صفر است» دقیق نیست. ریسک را میتوان با ارزیابی درست پوست، انتخاب پارامتر مناسب و رعایت مراقبتها کاهش داد، اما هیچ درمان لیزری را نمیتوان کاملا بدون ریسک معرفی کرد.

بیشتر بخوانید: فیشال صورت چیست؟
GentleMax Pro Plus چه ارتباطی با لیزر الکساندرایت دارد؟
GentleMax Pro Plus یک پلتفرم دو طول موج از Candela است که Alexandrite 755 nm و Nd 1064 nm را در یک سیستم در اختیار درمانگر قرار میدهد.
اهمیت این ترکیب در این است که برای همه پوستها مجبور به استفاده از یک طول موج واحد نیستیم. الکساندرایت 755 نانومتر برای پوستهای روشنتر بسیار کاربردی است، در حالی که Nd 1064 نانومتر معمولا برای تیپهای پوستی تیرهتر انتخاب مناسبتری محسوب میشود.
نسخه فعلی GentleMax Pro Plus از Spot Sizeهای متنوع، سیستم خنک کننده DCD و قابلیتهای جدیدتر Delivery System استفاده میکند. در نتیجه نباید GentleMax Pro Plus را صرفا «دستگاه الکساندرایت ۲۰۲۲» معرفی کرد؛ این سیستم یک پلتفرم دو طول موج است که همچنان توسعه پیدا کرده است.
برای بررسی مشخصات، امکانات و نسلهای GentleMax Pro Plus بهتر است به مقاله اختصاصی همین دستگاه در گیتا مراجعه کنید، زیرا هدف این صفحه توضیح خود فناوری الکساندرایت است.

بیشتر بخوانید: 8 روش جوانسازی پوست صورت
نکاتی برای آمادگی قبل و مراقبت بعد از لیزر
بخش مهمی از ایمنی الکساندرایت به شرایط پوست در روز درمان و مراقبتهای قبل و بعد از جلسه وابسته است.
قبل از جلسه
از برنزه کردن پوست با آفتاب یا سولاریوم خودداری کنید و اگر پوست شما اخیرا برنزه یا آفتاب سوخته شده است، موضوع را قبل از شروع جلسه مطرح کنید.
در بازه توصیه شده توسط کلینیک، از وکس، موچین و اپیلاسیون که مو را از ریشه خارج میکنند استفاده نکنید.
ناحیه را طبق دستور مرکز شیو کنید.
اگر داروی خاصی مصرف میکنید یا سابقه واکنش شدید به لیزر، لک، تبخال یا بیماری پوستی دارید، قبل از درمان اطلاع دهید.
در روز جلسه، پوست باید تمیز و بدون محصولات آرایشی، روغن یا مواد تحریک کننده باشد.
بعد از جلسه
قرمزی و حساسیت خفیف ممکن است برای مدت کوتاهی ایجاد شود. تا زمان کاهش این واکنش، پوست را در معرض گرمای شدید و اصطکاک زیاد قرار ندهید.
از آفتاب مستقیم روی نواحی در معرض نور خودداری کنید و مطابق توصیه پزشک از محافظت مناسب در برابر آفتاب استفاده کنید.
پوست را نخارانید و از محصولات تحریک کننده روی ناحیه حساس شده استفاده نکنید.
در صورت ایجاد درد شدید، تاول، زخم یا تغییر رنگ قابل توجه پوست، بهتر است وضعیت بررسی شود.
جمعبندی
عبارت «دستگاه لیزر الکساندر رایت 2022» هنوز در جستجوهای کاربران دیده میشود، اما از نظر فنی بهتر است درباره لیزر الکساندرایت 755 نانومتر صحبت کنیم؛ فناوریای که محدود به سال ۲۰۲۲ نیست و همچنان در پلتفرمهای مدرن لیزر موهای زائد استفاده میشود.
الکساندرایت به دلیل جذب مناسب توسط ملانین، به ویژه در ترکیب پوست روشنتر و موهای تیره عملکرد خوبی دارد. در پوستهای تیرهتر، انتخاب طول موجی مانند Nd 1064 نانومتر میتواند برای محافظت بیشتر از اپیدرم مناسبتر باشد.
به همین دلیل کیفیت یک جلسه لیزر فقط به نام «الکساندرایت» وابسته نیست. نوع دستگاه، رنگ پوست و مو، تنظیم انرژی، Spot Size، مدت پالس، سیستم خنک کننده و تجربه فرد انجام دهنده همگی در نتیجه و ایمنی تاثیر دارند.
در گیتا کلینیک، انتخاب پارامترهای لیزر بر اساس شرایط پوست و مو انجام میشود تا به جای استفاده از یک تنظیم ثابت برای همه افراد، طول موج و تنظیمات مناسبتری برای هر مراجعه کننده انتخاب شود.
سوالات متداول
آیا دستگاه لیزر الکساندرایت همان دستگاه لیزر 2022 است؟
خیر. الکساندرایت یک فناوری لیزر با طول موج 755 نانومتر است و به سال خاصی محدود نمیشود.
عبارتهایی مانند «دستگاه لیزر 2022» یا «دستگاه لیزر الکساندرایت 2022» بیشتر به دلیل نام گذاری و جستجوهای رایج همان دوره ایجاد شدهاند. دستگاههای جدیدتر نیز همچنان از فناوری الکساندرایت استفاده میکنند.
آیا الکساندر رایت با الکساندرایت تفاوت دارد؟
در بیشتر جستجوهای فارسی، «الکساندر رایت»، «الکساندر» و «الکس» به همان فناوری Alexandrite اشاره دارند.
اصطلاح صحیح این فناوری در فارسی لیزر الکساندرایت است و طول موج شناخته شده آن 755 نانومتر است.
آیا استفاده از دستگاه لیزر الکساندرایت در دوران بارداری توصیه میشود؟
به دلیل محدود بودن دادههای ایمنی مستقیم درباره لیزر موهای زائد در دوران بارداری، معمولا توصیه میشود این اقدام زیبایی انتخابی تا بعد از بارداری به تعویق بیفتد.
این توصیه به معنی اثبات آسیب لیزر به جنین نیست، بلکه یک رویکرد احتیاطی به دلیل کافی نبودن شواهد ایمنی است.
همچنین لازم نیست به صورت عمومی گفته شود همه افراد باید تا پایان شیردهی صبر کنند. شرایط لیزر در دوران شیردهی موضوع جداگانهای است و باید بر اساس وضعیت فرد بررسی شود.
آیا الکساندرایت روی موهای سفید یا بسیار روشن اثر دارد؟
اثربخشی لیزر موهای زائد به وجود رنگدانه کافی در مو وابسته است.
موهای سفید و خاکستری ملانین کافی برای جذب موثر انرژی لیزر ندارند و معمولا پاسخ مناسبی به الکساندرایت یا سایر لیزرهای متکی بر ملانین نمیدهند.
موهای بور یا بسیار روشن نیز بسته به مقدار رنگدانه ممکن است پاسخ ضعیفتری داشته باشند.
آیا لیزر الکساندرایت میتواند باعث لک پوست شود؟
بله، تغییر رنگ پوست یکی از عوارض احتمالی لیزر است، هرچند با انتخاب صحیح دستگاه و تنظیمات میتوان احتمال آن را کاهش داد.
پوست برنزه، تیپ پوستی تیرهتر، انرژی نامتناسب و مراقبت ناکافی میتوانند خطر هایپرپیگمنتیشن یا هیپوپیگمنتیشن را افزایش دهند.
بنابراین نمیتوان ریسک ایجاد لک را «صفر» دانست.
فاصله جلسات لیزر الکساندرایت چقدر است؟
فاصله مناسب جلسات به ناحیه بدن و چرخه رشد مو بستگی دارد و برای همه افراد و تمام قسمتهای بدن یکسان نیست.
لیزر روی موهایی که در مرحله مناسب چرخه رشد قرار دارند موثرتر است. بنابراین جلسه بعدی باید زمانی انجام شود که تعداد مناسبی از موهای جدید وارد مرحله قابل هدف شده باشند.
به همین دلیل انجام زودهنگام جلسات لزوما نتیجه را بهتر نمیکند.
الکساندرایت برای پوست سبزه مناسب است؟
امکان استفاده به رنگ دقیق پوست، میزان برنزه بودن، دستگاه و تنظیمات وابسته است.
به طور کلی با افزایش رنگدانه پوست، رقابت بین ملانین مو و ملانین اپیدرم بیشتر میشود. به همین دلیل در پوستهای تیرهتر معمولا Nd 1064 نانومتر حاشیه ایمنی بیشتری دارد.
انتخاب طول موج باید بر اساس تیپ پوستی واقعی فرد انجام شود، نه صرفا برچسبهایی مانند روشن، سبزه یا گندمی.
منابع: dermnetnz، slkclinic، ncbi، aestheticlaserrentals